| 23 مهر 1398

برنامه‌ریزی مبتنی بر آثار القایی بخش مسکن در شهر ـ منطقه‌ها (1) انگاره‌های نظری

1397/9/18 | 09:19 | 448 | 0
برنامه‌ریزی مبتنی بر آثار القایی بخش مسکن در شهر ـ منطقه‌ها (1) انگاره‌های نظری

مفهوم مسکن بیش از اینکه موضوع بخشی باشد، امری جامع است. چراکه اسکان و تثبیت جمعیت، از اهداف اصلی زندگی شهری است. بدین ترتیب می‌توان مفهوم مسکن را پدیده‌ای چندبعدی، مشتمل بر ویژگی‌های کالبدی و غیرکالبدی درنظر گرفت. ویژگی‌های کالبدی مسکن می‌تواند، دربردارندۀ مفاهیم اقتصاد، مکان، مصالح و تکنولوژی ویژگی‌های غیرکالبدی آن، شامل ملاحظات زیست انسانی باشد.

گام نخست در برنامه‌ریزی مسکن چرایی تدوین این برنامه و تعریف جایگاه آن است. برنامه‌ریزی مسکن را می‌توان در مقیاس‌های مختلف و با مجموعه‌ای از عناصر گوناگون طراحی کرد. تعریف دقیق شاخص‌ها، مطالعه و برنامه‌ریزی مستمر و همچنین، داشتن فرایندی پویا همراه با تهیۀ نظام جمع‌آوری و بانک اطلاعاتی مناسب، از الزامات برنامه‌ریزی مسکن است. از آنجا که این پژوهش، موضوع خاصی از مسکن را در مقیاس یک کلان‌شهر بررسی می‌کند و حوزۀ کلان‌شهر خارج از حوزه‌های محلی و شهری است، برنامه‌ریزی منطقه‌ای اهمیت می‌یابد. در برنامه‌ریزی منطقه‌ای با توجه به موضوع برنامه‌ریزی مرتبط با زندگی انسان، ضروری است که برنامه‌ها در مقیاس منطقه بررسی شود.

برنامه‌ریزی مسکن شامل ابعاد اقتصادی، اجتماعی، زیست‌محیطی و فیزیکی است. با این‌ حال با توجه به ماهیت اقتصادی برنامه‌ریزی منطقه‌ای و اینکه ابعاد زیست‌محیطی و اجتماعی را باید در مقیاس‌های محلی بررسی کرد، برنامه‌ریزی منطقه‌ای مسکن بیشترین تمرکز را بر ابعاد اقتصاد کلان مسکن و درنظر گرفتن مسکن به‌عنوان بخشی از اقتصاد قرار می‌دهد. در این میان، برنامه‌ریزی منطقه‌ای مسکن به‌عنوان رویکرد مکمل برنامه‌ریزی‌های متداول مسکن، نه رویکرد جایگزین در حوزۀ کلان‌شهر تمرکز خود را بر سه عرصه قرار می‌دهد که با دیدگاه ذهنی به‌عنوان منطقه درنظر گرفته می‌شود؛ مانند برنامه‌ریزی متداول سیستم عرضه و تقاضای مسکن، تحلیل جایگاه مسکن در اقتصاد منطقه، بررسی روابط بین زیر مناطق در توزیع خدمات و اشتغال.

باید اذعان داشت که برای روش‌های برنامه‌ریزی و تحلیل دربارۀ برنامه‌ریزی منطقه‌ای مسکن، مدل‌های کمی بسیاری وجود دارد. در این میان آنچه بتوان با درنظرگیری ویژگی‌های نظام برنامه‌ریزی و آمارهای موجود از آن‌ها استفاده کرد، سه نوع مدل اقتصادسنجی، جایگاه‌سنجی و پیش‌بینی و برآورد شاخص‌های کالبدی و اقتصادی مسکن در نظام عرضه و تقاضا است. درنهایت، این نکته قابل تأکید است که برنامه‌ریزی منطقه‌ای مسکن یک رویکرد جدا و برنامه‌ای مستقل نیست؛ بلکه از یک‌سو حلقۀ اتصال سیاست‌گذاری‌های ملی و شهری بوده و از سوی دیگر، به‌دنبال تنظیم روابط اقتصادی بین بخشی و درنظر گرفتن ویژگی‌های منحصربه‌فرد اقتصادی منطقه است.

فایل های پیوست

rating
به اشتراک گذاری

انتشارات مرکز نشریه دانش شهر

  نظرات

هیچ نظری ثبت نشده است.

نام شما
پست الکترونیک
وب سایت
عنوان
نظر
تصویر امنیتی CAPTCHA
کد را وارد کنید
| print